UI UX Là Gì? Vai Trò Quan Trọng Trong Thiết Kế Website

UI UX

UI UX là hai yếu tố quan trọng cần phải được tối ưu trong thiết kế website. Chúng được coi như một cầu nối giữa doanh nghiệp và người dùng.

Vậy UI UX là gì? Hai thuật ngữ này có hoàn toàn thay thế được cho nhau hay không? Chúng ta sẽ cùng nhau giải đáp những thắc mắc này và nhiều hơn thế nữa. Các bạn hãy theo dõi những chia sẻ của mình đến cuối bài viết nhé!

Tìm hiểu khái niệm UI UX

UI UX ngày càng được đề cập nhiều trong thời gian gần đây bởi sự bùng nổ về Marketing. Để thực sự hiểu sâu, ta cần phải nắm được định nghĩa cơ bản về UI và UX. Mình sẽ giải thích về khái niệm của hai thuật ngữ ngay sau đây.

Khái niệm UI UX
Định nghĩa về trải nghiệm người dùng và giao diện người dùng

User Interface (UI) là gì?

User Interface (UI) là giao diện người dùng. Thiết kế UI là việc tạo ra hình ảnh trực quan để người dùng tương tác với sản phẩm. Sự tương tác thường được thông qua các thiết bị số. Các màn hình cảm ứng trên thiết bị công nghệ là những ví dụ điển hình.

Giả sử bạn muốn mua một ly cà phê qua app hoặc website. Việc cần làm là chạm vào màn hình để chọn loại đồ uống bạn muốn. Điều này có nghĩa là bạn vừa thực hiện việc tương tác với UI.

Một nhà thiết kế UI tập trung vào các yếu tố nhằm tạo ra giao diện trực quan nhất. Các nhân tố đó có thể là:

  • Các biểu tượng.
  •  Các nút click.
  • Kiểu chữ.
  • Cách phối màu.
  • Khoảng cách.
  •  Hình ảnh.
  •  …

Một UI tốt cần phải hướng dẫn được người dùng tương tác hiệu quả. Ngoài ra, thiết kế cần thu hút và đáp ứng nhu cầu khách hàng.

ui là gì
Giao diện trực quan cho người dùng

User Experience (UX) là gì?

User Experience (UX) là trải nghiệm người dùng. Kim chỉ nam của thiết kế UX là hướng tới trải nghiệm của con người. Sự thuận tiện và hài lòng được đặt lên hàng đầu để tìm lỗi và tối ưu chúng. Thuật ngữ User Experience được công nhận lần đầu tiên vào những năm 1990.

“UX bao gồm mọi khía cạnh trong tương tác của người dùng với công ty, sản phẩm/dịch vụ”. Đây chính là định nghĩa đầu tiên về UX, được phát biểu bởi nhà khoa học Don Norman.

Định nghĩa không đề cập đến công nghệ số hay Marketing. Tuy nhiên, đúng như trong định nghĩa, UX xuất hiện trong mọi lĩnh vực. Hiển nhiên, nó sẽ đúng trong cả lĩnh vực Marketing và thiết kế website.

Trải nghiệm người dùng đề cao sự tương tác giữa con người và sản phẩm hay dịch vụ. Vì vậy, thiết kế UX đề cập đến mọi nhân tố hình thành lên trải nghiệm.

Một nhà thiết kế UX sẽ suy nghĩ về cảm giác của người dùng khi tương tác với website. Qua đó, những cách khác nhau được tạo ra để tác vụ được dễ dàng thực hiện.

Giả sử, một người muốn mua hàng và thanh toán online. Các nhà phát triển sẽ đặt ra những câu hỏi như:

  • Quy trình thuận tiện nhất để người đó nhận được hàng là như thế nào?
  • Họ thường thanh toán qua ngân hàng nào?
  •  …

Mục đích cuối cùng của UX là giúp khách hàng dễ dùng, hài lòng và hiệu quả.

UX trải nghiệm người dùng
Trải nghiệm người dùng website

Điểm khác biệt giữa UI và UX

Để hình dung vai trò của UI UX, ta có thể hình tượng chúng như cơ thể con người. UX giống như cấu trúc của bộ khung xương, là trụ cột cho cơ thể. Ở đây, đó chính là những đoạn code, điều hành phía sau các website hay app.

Trong khi, UI là các bộ phận bên ngoài cơ thể mà ta thấy được, như là da thịt. Mọi người có thể nhìn thấy, chạm hay tương tác được.

Sự hình tượng này cũng giúp ta hiểu rằng UI và UX luôn đi song hành cùng với nhau. Bạn không thể chỉ có cái này mà không có cái kia. Tuy nhiên, bạn không cần phải có kỹ năng thiết kế UI để làm nhà thiết kế UX. Điều này cũng đúng với chiều ngược lại.

Để làm rõ sự khác biệt giữa UX và UI, mình sẽ phân tích trên các khía cạnh. Các bạn hãy theo dõi bảng so sánh dưới đây nhé!

UXUI
Quy mô ứng dụng- Ứng dụng trên các sản phẩm vật lý và sản phẩm công nghệ số.   
- Tập trung vào tất cả các trải nghiệm của người dùng từ thao tác đầu đến cuối cùng.
- Chỉ ứng dụng trên sản phẩm công nghệ số.
- Tập trung vào các điểm tiếp xúc trực quan, cho phép người dùng tương tác với sản phẩm.
Mục tiêu cần đạt- Tạo ra giải pháp cho những điểm “đau” ở bất kỳ nơi nào trong website. Đó là những vị trí mà người dùng sẽ gặp trong suốt quá trình tương tác với sản phẩm.
- Kết quả là người dùng thấy thỏa mãn với sự hiệu quả trong tương tác
- Tạo ra những kiểu chữ, bảng màu, nút button, hình ảnh hay hiệu ứng…
- Kết quả tạo ra là làm hài lòng người dùng về mặt thẩm mỹ, trực quan
Các nhiệm vụ cần thực hiệnUX cần phải được hình thành đầu tiên trong quá trình phát triển “khung xương” website. Nhiệm vụ cần đạt bao gồm:
- Phân tích đối thủ.
- Phân tích và nghiên cứu đối tượng khách hàng.
- Nghiên cứu cấu trúc và chiến lược cho website.
- Phát triển content.
- Tạo mẫu và khung website.
- Phân tích, thử nghiệm, tìm lỗi và lặp lại.
Sau khi có UX, ta tiến hành thiết kế UI. Nó có nhiệm vụ điền các yếu tố trực quan và tương tác. Nhiệm vụ cần đạt bao gồm:
- Hiểu về quy trình thiết kế UX.
- Nghiên cứu khách hàng.
- Phát triển thương hiệu và đồ họa.
- Hướng dẫn cho người dùng.
- Tạo ra các mẫu UI.
- Tập trung vào sự tương tác và hiệu ứng.
- Tương thích với các loại màn hình của nhiều thiết bị khác nhau.
Các kỹ năng cần có Kỹ năng mềm
- Sự hợp tác, giao tiếp, cởi mở.
- Đồng cảm.
- Ham học hỏi.
- Tư duy phản biện và giải quyết vấn đề.
Kỹ năng chuyên môn
-Kỹ thuật phân tích và nghiên cứu.
- Tạo mẫu và khung.
- Hiểu cấu trúc của thông tin.
- Kiểm tra tính khả dụng.
Kỹ năng chuyển đối
- Sự nhạy bén trong kinh doanh.
- Chăm sóc khách hàng.
- Nghiên cứu.
- Quản lý dự án.
Kỹ năng mềm
- Sự hợp tác, giao tiếp, cởi mở.
- Đồng cảm.
- Thích ứng cao.
- Sáng tạo và giải quyết vấn đề.         
Kỹ năng chuyên môn
- Phát triển hình ảnh thương hiệu.
- Thiết kế kiểu chữ, màu sắc,…
- Hình ảnh động và tính tương tác.
Kỹ năng chuyển đối
- Thiết kế đồ họa.
- Chăm sóc khách hàng.
- Nghiên cứu.
- Quản lý dự án. 

UI UX hoạt động cùng với nhau như thế nào?

Qua phân tích, ta có thể thấy UI UX không thể tách rời nhau. UX đảm bảo cho website có sự vận hành trơn tru, hiệu quả, đáp ứng được các tính năng. Trong khi, UI là cái mà người dùng có thể nhìn thấy bằng mắt và tương tác qua đó.

Trong một dự án, UX sẽ được tạo ra trước và theo sau bởi UI. Trong thiết kế, cần có sự hợp tác giữa UX UI nhằm hoàn thiện sản phẩm cuối cùng.

Mặc dù, vai trò là khác nhau nhưng chúng vẫn có một mục tiêu cuối cùng cần đạt. Đó chính là đem lại sự tiện lợi, thu hút cho người dùng. Sự hoàn thiện của hai yếu tố giúp cho việc Marketing thương hiệu được cải thiện đáng kể.

UI UX
Giao diện người dùng và trải nghiệm người dùng song hành cùng nhau

Xu hướng trong thiết kế UI

Để thiết kế web và Marketing thành công, chúng ta cần đáp ứng được những xu hướng hiện tại. Hãy cùng mình điểm qua những xu hướng của năm 2021 trong thiết kế UI nhé!

Tone màu tươi sáng trên một Background trắng

Sự kết hợp giữa những tone màu sáng có thể giúp “giữ chân” người dùng tốt hơn. Ngược lại, với những màu sắc không hợp thời sẽ làm mất điểm trong mắt khách hàng. Điều này sẽ thể hiện mức độ chuyên nghiệp của thương hiệu.

Xu hướng chủ đạo gần đây là những tone màu tươi sáng, tạo ra sự sinh động trong thiết kế. Chúng đang được phổ biến trên khắp các loại giao diện.

Để đem lại hiệu ứng tốt nhất, chúng ta nên để phông nền màu trắng. Sự đơn giản và tinh tế sẽ là một điểm cộng cho website của bạn. Những màu sắc khác sẽ làm giao diện bị rối và không có điểm nhấn.

Thiết kế Background sáng màu

Sáng tạo hình ảnh chạm đến người dùng

Những hình ảnh về con người hay sự tương tác với vạn vật sẽ có nhiều giá trị hơn. Việc có những hình ảnh ấn tượng, chạm đến cảm xúc sẽ gây được ấn tượng mạnh. Chúng giúp cho người dùng ấn tượng và ghi nhớ lâu hơn về thương hiệu. 

Nó đặc biệt đúng trong thời kỳ suy thoái do dịch bệnh, con người bị ảnh hưởng nặng nề.

Có tính bền vững và tự nhiên

Sự bất thường về khí hậu là điều mà nhiều người, nhiều quốc gia quan tâm. Vì thế, bạn nên tận dụng điều này để làm đòn bẩy Marketing. Hãy đem thiên nhiên và tính bền vững vào chủ để thiết kế giao diện.

Chạy chiến dịch Marketing sản phẩm gắn liền với hoạt động thân thiện môi trường đang là xu hướng. Người dùng cũng bị thu hút bởi thiên nhiên nhiều hơn sau thời gian dài ở nhà do Covid.

Đem những yếu tố này vào thiết kế UI giúp bạn lấy được sự đồng cảm từ người dùng.

UI UX
Thiên nhiên và tính bền vững

Tạo thẻ với đa dạng kích thước

Một trong những cải tiến lớn nhất đi kèm với IOS 14 là tiện ích có thể tùy chỉnh. Các widget cho phép hiển thị nhanh các nội dung chính trên ứng dụng của iPhone, iPad và Mac.

Các widget có 3 thẻ kích thước nhỏ, vừa và lớn. Người dùng có thể vào chế độ chỉnh sửa và chọn kích thước phù hợp.

Nội dung được mặc định hiển thị phải là chức năng chính của ứng dụng. Giả sử, một ứng dụng thời tiết thì cần hiển thị nhiệt độ. Một ứng dụng lên lịch hẹn cần phải ưu tiên hiển thị các lịch hẹn sắp tới đầu tiên.

Widget nên được thiết kế bắt mắt, dễ nhìn với cả chế độ sáng và tối. Bạn nên tránh việc sử dụng chữ tối trên nền sáng và ngược lại.

Kiểu chữ lớn

Vào năm 2021, đừng ngại sử dụng kiểu chữ lớn cho trang web hoặc trang sản phẩm của bạn. Miễn là văn bản thể hiện được sự liên quan, thu hút và tăng giá trị thương hiệu.

Bạn cũng có thể sử dụng các font chữ lớn ở giữa các văn bản. Điều này sẽ làm nổi bật cụm từ hấp dẫn, trích dẫn, tóm tắt…

Xu hướng thiết kế UX

Việc thiết kế UX cũng không kém phần quan trọng so với UI. Dưới đây mình sẽ giới thiệu đến một số xu hướng mới trong thời gian tới.

Ưu tiên tối ưu khả năng tiếp cận

Khả năng truy cập không còn là một xu hướng cho UI UX. Đây là một điều thiết yếu cần phải có. Khả năng tiếp cận càng cao thì lưu lượng truy cập càng lớn. Ngày này, sự tối ưu này cần phải phổ biến đến cả đối tượng có nhu cầu đặc biệt:

  • Người khuyết tật.
  • Người khiếm thị.
  • Người khiếm thính.
  • Người bị chứng khó đọc.
  •  Người dùng lớn tuổi.

Thương hiệu cần phải đảm bảo việc phục vụ được mọi đối tượng. Điều này còn quan trọng hơn trong thời kỳ đại dịch Covid. Đây là khoảng thời gian mọi người có nhu cầu cao sử dụng dịch vụ mua sắm online.

Viết lại UX mới

Có thể UX của website bạn đã được thiết kế từ khá lâu trước đây. Nếu vậy, đây chính là thời điểm để bạn nghĩ đến việc viết lại UX. Sự thay đổi này nhằm đáp ứng được tính thông minh và hiện đại của tiện ích.

Ngoài ra, điều này còn giúp ta thiết lập lại sự nhất quán trong phát ngôn và hình ảnh thương hiệu. Nó không chỉ tác động đến người dùng mà còn trong nội bộ công ty. Tiếng nói thương hiệu cần đồng nhất trên tất cả nền tảng và thiết bị.

Cải tiến cấu trúc thông tin

Cấu trúc thông tin nên tập trung vào những điều đang được xã hội quan tâm. Đó có thể là:

  • Các cập nhập về sản phẩm/dịch vụ.
  •  Khuyến mại.
  • Tác động liên quan đến Covid-19.
  •   …

Việc update những thông tin mang tính cấp thiết, giúp website trở nên hữu ích hơn.

Nghiên cứu UX từ xa

Dịch bệnh Covid-19 khiến mọi người khó khăn trong việc tiếp xúc. Vì vậy, các tính năng trực tuyến và làm việc từ xa cần được thêm vào. Đó có thể là tính năng cho phép thực hiện:

  • Hội thảo trực tuyến.
  • Phỏng vấn từ xa.
  • Sự kiện giới thiệu sản phẩm/dịch vụ.

Tìm kiếm bằng giọng nói (VUI)

Voice User Interface (VUI) là chức năng tìm kiếm bằng giọng nói. Xu hướng này luôn được đứng đầu trong những năm gần đây. Chức năng này được dự đoán là tiếp tục phát triển trong tương lai. Tiện ích này giúp nâng cao hiệu quả trong lĩnh vực:

  • Home Automation.
  • Office Productivity.
  • E-Commerce.

Vì vậy, UX cần phải tập trung nhiều hơn vào chức năng VUI. Điều này sẽ giúp bạn tăng tương tác với mạng lưới người dùng.

ui ux
Tìm kiếm bằng giọng nói

Sự ra mắt của VR và AR

Đại dịch COVID-19 đã làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động kinh tế toàn cầu. Lĩnh vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất là ngành cung cấp dịch vụ. Đó có thể là:

  • Du lịch quốc tế cũng như nội địa.
  • Dịch vụ ăn ở, khách sạn.
  • Giáo dục.
  •  …

Năm 2020 trở đi sẽ là thời điểm thực tế ảo VR (Virtual Reality)AR (Augmented Reality) bùng nổ. Nhiều địa điểm du lịch nổi tiếng trên thế giới được chiêm ngưỡng qua nền tảng Google Art & Culture. Bạn sẽ có một tour du lịch hay một lớp học trong nhà nhờ công nghệ thực tế ảo. 

UI UX
Sự ứng dụng của thực tế ảo

Liệu UX có dần mất đi vai trò?

Việc bùng nổ dịch Covid ảnh hưởng rất nhiều đến tình hình tài chính các công ty. Vì vậy, họ có xu hướng cắt giảm ngân sách cho thiết kế UX. Tuy nhiên, nhu cầu cho UX sẽ không bao giờ biến mất. Các cơ hội mới sẽ được tạo ra, có thể là:

  • Giải quyết vấn đề trong tiếp cận các dịch vụ số mới hoặc đang tồn tại.
  • Cải thiện thiết kế sản phẩm/dịch vụ.
  • Tìm hiểu về những điều mới chưa từng tồn tại trước đại dịch.
  • Thích ứng với các xu hướng UI UX mới.

Kết luận

Trên đây, mình đã phân tích về chức năng cũng như điểm khác biệt giữa UI UX. Mình mong rằng bạn sẽ hiểu và có cách áp dụng đúng cho hai thuật ngữ này. Với việc tối ưu chúng, chắc chắn chiến lược Marketing của bạn sẽ thành công.